Doanh Nghiep Today Doanh Nghiep Today
Quý IV 2025, đạt 80,0 điểm – mức cao nhất trong bảy năm qua. Kết quả này đánh dấu sự phục hồi rõ nét và bền vững của niềm tin kinh doanh, ngay cả khi môi trường kinh tế toàn cầu vẫn đối mặt với nhiều bất ổn. Sau nhiều năm chịu tác động bởi các biến động và gián đoạn quốc tế, BCI Quý IV 2025 cho thấy tâm lý doanh nghiệp châu Âu tại Việt Nam đã quay trở lại vùng tăng trưởng tích cực, vượt qua cả các mức ghi nhận trước giai đoạn công bố thuế quan Hoa Kỳ và trước cả đại dịch Covid-19.
Được thực hiện bởi DXL Research & Consulting, khảo sát BCI Quý IV 2025 phản ánh tâm lý kinh doanh của các doanh nghiệp châu Âu trên nhiều lĩnh vực hoạt động và quy mô lao động khác nhau. Báo cáo cung cấp một bức tranh toàn diện, dựa trên dữ liệu, về cách doanh nghiệp đánh giá môi trường vận hành hiện tại, triển vọng trong tương lai cũng như các ưu tiên đầu tư tại Việt Nam. Kết quả cho thấy một bước chuyển rõ ràng: niềm tin không chỉ được củng cố, mà còn đang trở thành động lực cho các quyết định mở rộng và đầu tư trong giai đoạn tới.
Tham khảo toàn bộ báo cáo BCI Quý IV 2025 tại đây: Bản tiếng Anh | Bản tiếng Việt
Chủ tịch EuroCham – Bruno Jaspaert nhận định: chỉ số BCI mới nhất xác nhận điều mà chúng ta đã cảm nhận rõ trong thực tiễn. Sau nhiều năm dao động quanh ngưỡng trung lập, việc đạt mốc 80 cho thấy niềm tin hiện nay không mang tính kỳ vọng đơn thuần, mà được củng cố bằng thực tế: nhà máy duy trì hoạt động ổn định, đơn đặt hàng đang dần phục hồi và các quyết định đầu tư đang được triển khai. Việt Nam đang bước vào một giai đoạn chuyển dịch mang tính cấu trúc, từng bước khẳng định vai trò là một động lực tăng trưởng chủ chốt, trên lộ trình vươn lên nhóm ba nền kinh tế hàng đầu ASEAN.
Chỉ số niềm tin doanh nghiệp (BCI) Quý IV 2025 đã tăng vọt 13,5 điểm lên 80,0, khép lại giai đoạn 07 năm chịu tác động liên tiếp từ các cú sốc bên ngoài, từ đại dịch Covid-19 đến những căng thẳng thương mại toàn cầu, vốn liên tục thử thách tâm lý doanh nghiệp, bất chấp nền tảng kinh tế vĩ mô tương đối vững chắc của Việt Nam.
Đây là một trong những mức tăng theo quý mạnh nhất kể từ khi BCI được triển khai vào năm 2011, phản ánh sự cải thiện rõ nét và đồng đều cả trong đánh giá về điều kiện kinh doanh hiện tại lẫn kỳ vọng cho giai đoạn tới. Trong Quý IV 2025, 65% doanh nghiệp đánh giá tình hình kinh doanh hiện tại là tích cực; tỷ lệ này tăng lên 69% khi nhìn sang Quý I – 2026, cho thấy đà lạc quan tiếp tục được củng cố khi bước sang năm mới.
Đáng chú ý, điều kiện kinh doanh thực tế trong Quý IV đã vượt cả kỳ vọng đặt ra trong quý trước. Khi được khảo sát vào Quý III, chỉ 56% doanh nghiệp dự báo điều kiện kinh doanh của Quý IV sẽ tích cực. Tuy nhiên, kết quả thực tế ghi nhận 65% đánh giá tích cực, cho thấy hiệu quả hoạt động cao hơn đáng kể so với dự kiến ban đầu.
Diễn biến này phản ánh sát sao quỹ đạo phục hồi và tăng tốc của kinh tế vĩ mô của Việt Nam. Tăng trưởng GDP trong Quý IV – 2025 đạt 8,46% (mức tăng trưởng hàng quý nhanh nhất kể từ Quý IV 2007), đồng thời vượt trên dự báo của nhiều tổ chức quốc tế lớn.
Sức hấp dẫn của Việt Nam tiếp tục được củng cố bởi sự ủng hộ mạnh mẽ từ cộng đồng doanh nghiệp. Có tới 87% doanh nghiệp cho biết sẵn sàng giới thiệu Việt Nam như một điểm đến đầu tư cho các doanh nghiệp nước ngoài khác, trong đó mức độ tự tin cao nhất đến từ nhóm doanh nghiệp quy mô lớn.
Dù tâm lý thị trường đang cải thiện, căng thẳng thương mại toàn cầu vẫn tiếp tục tạo áp lực đáng kể lên hoạt động kinh doanh. Trong năm 2025, 42% doanh nghiệp ghi nhận tác động ròng tiêu cực, trong khi 24% báo cáo hưởng lợi nhuận và 34% hầu như không bị ảnh hưởng hoặc chỉ ảnh hưởng ở mức rất hạn chế. Đáng chú ý, các doanh nghiệp quy mô nhỏ có xu hướng chịu tác động bất lợi nhiều hơn, phản ánh mức độ nhạy cảm cao hơn trước biến động bên ngoài và khả năng chống chịu còn hạn chế. Ngược lại, các doanh nghiệp quy mô lớn tỏ ra vững vàng hơn, nhờ nền tảng tài chính và năng lực thích ứng tốt hơn.
Ông Xavier Depouilly – Tổng Giám đốc DXL Research and Consulting, phân tích: bất chấp những thách thức toàn cầu, cộng đồng doanh nghiệp châu Âu vẫn duy trì niềm tin mạnh mẽ vào Việt Nam. Tuy nhiên, khảo sát cho thấy sự phân hóa rõ nét về khả năng chống chịu. Trong khi các tập đoàn lớn tận dụng được lợi thế quy mô để theo đuổi chiến lược dài hạn, nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ phải đối mặt với áp lực lớn hơn từ biến động bên ngoài, buộc họ ưu tiên ổn định doanh thu và khả năng tồn tại trước mắt hơn là mở rộng đầu tư.
Trong số các yếu tố gây căng thẳng toàn cầu, chính sách thuế quan Hoa Kỳ và các tranh chấp thương mại được nhắc đến nhiều nhất, với 46% doanh nghiệp xác định đây là rủi ro chính. Tác động rõ nét nhất thể hiện qua biến động nhu cầu và mức độ bất định về doanh thu (43%), tiếp theo là chi phí hoạt động gia tăng (16%), trực tiếp tạo áp lực lên biên lợi nhuận.
Để ứng phó, cộng đồng doanh nghiệp đã triển khai một số điều chỉnh chiến lược. Tối ưu hóa chi phí là biện pháp phổ biến nhất (41%), tiếp theo là tăng cường ứng dụng công nghệ, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo (35%). Một số doanh nghiệp lựa chọn đa dạng hóa hoạt động ngoài Việt Nam (23%) hoặc điều chỉnh kế hoạch đầu tư (19%) và chiến lược mở rộng (17%). Đáng chú ý, 20% cho biết chưa thực hiện bất kỳ thay đổi nào, cho thấy với một bộ phận doanh nghiệp, tác động từ căng thẳng toàn cầu vẫn nằm trong ngưỡng có thể kiểm soát hoặc dự kiến sẽ giảm dần theo thời gian.
Thủ tục hành chính phức tạp và khung quy định thiếu nhất quán tiếp tục là những thách thức được doanh nghiệp nhắc đến nhiều nhất. Tuy nhiên, dữ liệu Quý IV cho thấy tín hiệu cải thiện đáng kể. Cụ thể, 53% doanh nghiệp xác định gánh nặng hành chính là mối quan ngại chính – mức vẫn còn cao nhưng đã giảm 12 điểm phần trăm so với Quý III. Các trở ngại đáng kể khác bao gồm: quy định chưa rõ ràng hoặc áp dụng thiếu nhất quán (52%), tiếp theo là thủ tục hải quan và các rào cản thương mại, cùng với các hạn chế về thị thực và giấy phép lao động, mỗi vấn đề được khoảng một phần ba số doanh nghiệp đề cập.
Các cải cách gần đây đã bắt đầu tạo ra tác động, dù mức độ lan tỏa vẫn chưa đồng đều. Nghị quyết 68, ban hành tháng 05/2025, được cộng đồng doanh nghiệp nhìn nhận như một tín hiệu tích cực về định hướng, song hiệu quả thực tiễn vẫn đang trong quá trình hình thành. Nghị quyết đặt mục tiêu nâng cao vai trò của khu vực tư nhân thông qua đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy mạnh số hóa, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, cùng với tăng cường bảo đảm cạnh tranh công bằng.
Doanh nghiệp nhìn chung ủng hộ mạnh mẽ hướng tiếp cận này, đồng thời nhấn mạnh nhu cầu triển khai rõ ràng, nhất quán và có thể dự đoán được. Đến Quý IV 2025, 25% doanh nghiệp ghi nhận những cải thiện nhất định trong môi trường hoạt động, trong đó 8% đánh giá là cải thiện đáng kể. Tuy nhiên, 61% cho biết chưa cảm nhận được tác động rõ rệt, phản ánh giai đoạn đầu của quá trình thực thi, trong khi 5% cho rằng các thay đổi này đã phát sinh thêm thách thức mới.
Trong 12-18 tháng tới, phát triển cơ sở hạ tầng và đẩy mạnh đầu tư công được kỳ vọng là những động lực tăng trưởng quan trọng, đặc biệt là đối với các lĩnh vực xây dựng, thương mại, logistics và các ngành hướng đến người tiêu dùng. Việc cải thiện kết nối, năng lực vận tải và khả năng tiếp cận đất đai dự kiến sẽ mở ra dư địa tăng trưởng dài hạn.
Khi niềm tin thị trường được củng cố, các doanh nghiệp châu Âu bước vào năm 2026, với những ưu tiên chiến lược ngày càng rõ nét. Mở rộng hoạt động và đa dạng hóa danh mục đầu tư là ưu tiên hàng đầu, được 50% doanh nghiệp lựa chọn. Nhân lực tiếp tục giữ vị trí thứ hai, với 45% tập trung vào tuyển dụng và giữ chân nhân tài, phản ánh áp lực kéo dài đối với nguồn lao động chất lượng cao và vai trò then chốt của vốn con người trong duy trì đà tăng trưởng. Song song đó, tăng cường ứng dụng công nghệ, tự động hóa và trí tuệ nhân tạo được 41% doanh nghiệp ưu tiên, cho thấy sự chuyển dịch chiến lược hướng tới nâng cao hiệu quả, năng suất và năng lực cạnh tranh dài hạn.
Chủ tịch Jaspaert kết luận: trong năm 2026, EuroCham sẽ tiếp tục đồng hành và vận động để tháo gỡ những vướng mắc còn tồn tại đối với các thành viên và cộng đồng doanh nghiệp tại Việt Nam. Thông qua các ‘ưu tiên chiến lược – những trận chiến phải thắng’, chúng tôi cam kết thúc đẩy các cải cách quy định mang lại lợi ích thiết thực cho cả doanh nghiệp vừa và nhỏ lẫn các tập đoàn đa quốc gia.